Bakod ng Kasakiman


Dumapo ang Agila sa isang puno, si Pipito ay lumipad pababa sa sanga na malapit sa paa ng Agila. Napatingin at namangha siya sa buong paa nito na mas malaki pa sa kanya. Nagpahinga sila at duon nag-usap, puro tubig ang natatanaw nilang dalawa, at tila nakatingin sa malayo ang Agila na parang may hinahanap.

“Ano ang nakikita mo?”

“Po…”

“Ano ang natatanaw ng iyong mga mata Pipito?”

“Paligid na kaylawak na pulos tubig po.”

“Ano pa?”

“Ang kalawakan, ang langit at ang ulap po.”

“Wala ka na bang ibang nakikita, bukod sa bughaw na ulap?”

“Wala na po.”

“Hindi mo ba napapansin ang mga bakod na nakaharang sa mga dagat?”

“Wala naman po akong nakikitang ~nakakahadlang sa paligid.”

“Ngayon tingnan mo ang langit, wala ka bang nakikitang mga bakod?”

“Wala rin po?”

“Tama at mali ka.”
Napakunot ng noo si Pipito at nagkaroon ng malaking pagtataka, ito ang naging reaksiyon sa sinabi sa kanya ng Agila.

“Tama ka sa nakikita ng iyong mga mata, wala ngang nakatayong bakod, mali ka dahil sa mata ng mga tao ay may ~nakatindig na mga bakod duon.”

“Teka! Teka! Medyo naguguluhan po ako.”

“Hindi ka naguguluhan ayaw mo lang gamitin yung pangalawa mong mga mata, na nasa ~kaila-ilaliman ng iyong kaisipan, ang mga bakod na ginawa ng mga tao sa ating mundo.”

“Nasaan po?”

“Ang mga tao ay naglagay ng pader sa bawat lugar na kanilang nasasakupan. Sa tubig, lupa, at sa kalawakan. Pinatitibay ito ng isang ~kasulatan na isinulat para sa kanilang mga pangangailangan. Ito
ang naging batas sa sinumang dayuhan na tumuntong ng walang ~pahintulot, na sinadya o di sinadya ay maaring patungan ito ng kaukulang kaparusahan. Lahat ng lugar rito sa mundo ay pinapatupad ang ganitong batas, lahat ay nagtayo ng kanya-kanyang bakod, sa kanilang inaaring sinasakupan. At ito rin ang sanhi kung bakit nagkakaroon sila ng mga matitinding ~alitan. Lahat ay nag-aagawan ng kaniya-kaniyang lupain at ~nasasakupan. Kaya nga mayroon nakatataas na uring mapang-alipin na gustong palakihin ang kanilang pag-aari, o ariin ng tuluyan ang buong mundo. Ginagamit nila ang ~marahas at ~mapanira na digmaan upang makuha at ~kamkamin ang mga lupain, kasama ang mga nakatira rito.”

“Ano po ba ang silbi ng isang digmaan? Makakatulong ba ito sa pagpapalago ng mga damo? Sa pagsibol ng mga bulaklak? O kaya sa ~pagpukaw sa ~kamanhiran ng ~karimlan ng puso.”

“Iho hanggang ngayon hindi ko pa malaman, kung ating ~susuriin. Maraming walang malay ang naiipit at nagiging pangunahing biktima sa isang labanan. Sabi nila’y masama raw ang kumitil ng buhay.”

“Opo totoo yon.”

“Subalit pansinin mo ang paligid hindi ba mas binibigyan pa nila ng pagpapahalaga at prayoridad sa buhay, ang paghahanda at pagsasanay para makipaglaban. Pinapalakas nila ang kanilang ~puwersa para sa darating na labanan. Inuubos ang panahon para tumuklas ng ~mapamuksang mga sandata na nagtatanggal ng hininga. Imbis na bigyan ng sagot ang matagal na nating inaasam-asam na kapayapaan dito sa mundo. Kaakibat ang kahirapan na laganap na kahit saan, ang pagkawalan ng tunay na hustisya, ang diskriminasyon, ang pang-aapi sa mga aba, ang pang-aabuso at ang ~pagsikil at ~pagsupil nila sa ating mga tinig. Ilang dekada na ang dumaan, maraming buhay na ang nasayang dahil sa ~marahas na digmaan. Kung patuloy pa rin tayong magiging manhid sa lupit ng digmaan, at ipagwalang-bahala na maunawaan ang sinapit sa nakaraan, paulit-ulit lang tayong makakakita ng mga batang walang kamuwang muwang na naulila sa kanilang ama’t ina, mga magulang nawalan ng kapamilya, mga buhay na walang ~malay na sa ~karahasan sila ang pangunahing biktima, mga luhang ayaw huminto ang pag-agos, mga pusong sugatan na hindi naghihilom.”

“Wala na naman po pa lang magandang idinudulot ang isang digmaan, kung ang digmaan ay may ibinubunga, yuon ay ang maraming libingan. Ilang buhay pa ang dapat mawala para lang matapos ito. Kay sarap mangarap na hindi na maghahari ang ~dahas, at ang kapayapaan sana ay wala ng wakas.”

“Oo nga, subalit patuloy pa rin silang nagtatayo ng ~ding-ding upang hindi makapasok ang ~oportunidad para pag-usapan ang kapayapaan. Wala pa ring paggalang at pagbibigay respeto sa paniniwala ng bawat isa. Inuuna nila ang galit imbis na suriin sa makatuwiran at makatarungan ang ipinapahayag ng isang panig.”

“Hay….. Nakalulungkot pong isipin. Kaya pala sila nag-aaway-away, mahilig silang maglagay ng kaniya-kaniyang sariling bakod.”

“Oo, Tama ka Pipito! Ngayon unti-unti mo nang naiintindihan. Ang mga tao ay hindi masaya dahil laging bakod ang kanilang tinatayo, na dapat sana ay mga tulay. Kaya rin ang isang indibidwal na ~nilikha ay hindi maligaya, dahil kadalasan ay lagi niyang tinatakpan ng bakod ang buong sarili niya.”

“Paano po?”

“Ang bakod na ginawa dahil sa mapait na ~sinapit, na hinaharang sa sarili upang hindi maaaring makatawid ang isang magandang ~pagkakataon, upang ipagpatuloy ang buhay at makapagsimula, o bakod na para aminin ang nagawang pagkakamali at baguhin ang mga masasamang ~gawi na nakaka-epekto sa pakikitungo sa iba. O kaya marami rin sa atin na nilalagyan ng bakod ang mga tenga, sa mga nagbabaka-sakali na marinig at mapakinggan ang salita ng isang maayos na nagpapaliwanag. Dinadaan kaagad sa galit ang lahat, sa init ng ulo pinaiiral ang kanilang mga suliranin, na puwede namang sabihin at ayusin sa magandang paraan o usapan. Kahit na napakaliit at kay ~payak ng problema, ito ay kanilang pinapalaki. Imbis na ~pagtuunan at pag-usapan ang ~linggatong upang ito ay lunasan at bigyan ng ~tugon, bagkus naghahanap pa ito ng masisisi. Hindi ba nila naiisip at napapansin sa mga gawing ito, ay lalo lamang nagiging ~malala ang mga sitwasyon.”

“Bakit po?”

“Kasi kapag inuna mo agad ang init ng ulo ay lalo kang hindi makapag-iisip ng nararapat na sulusyon para sa isang problema. Lalo lang dumidilim ang sanay maliwanag na kasagutan sa iyong suliranin. Ang masama pa kahit hindi ito sinasadya ay nakakasakit ka na pala ng hindi ~namamalayan. Tinatalo tayo ng ating mga galit na hindi na natin kayang mapigilan, kaya nakakagawa o nakakapag-salita tayo ng isang bagay na masakit, kahit na wala naman sa ating intensiyon o kagustuhan.”

“Ganun po ba yon?”

“Oo, Pipito. Kung hindi nga lang sana tayo naglalagay ng mga bakod sa ating mga puso, kung ~may kababaang-loob lang tayo sa ating puso, kung nag-uusap lang tayo sa mahinahon na paraan at may paggalang sa isa’t isa, natitiyak kong bawat isa sa atin ay magiging ~ganap na maligaya at lubusang ~magagalak pa ang Maylikha.”

“Akala ko po ang Maylikha ang tunay na nagmamay-ari ng lahat ng narito sa lupa.”

“Oo siya nga.” tugon ng Agila.

“Kung ganun, lahat po ng nilikha niya ay may karapatan rito sa mundo, kasama na tayong mga hayop.”

“Dapat nga sana, subalit may iilan na hindi kumikilala at di marunong ~magpakumbaba sa kanyang Maylikha. Sapilitang inangkin ang mga lupa na dapat sana ay para sa lahat. Ang mga bakod sa labas ng isang bansa ay wala ring pinagkaiba sa bakod na nasa loob nito.”

“Ano po ang ibig niyong sabihin?”

“Halimbawa tulad sa isang pamayanan, iisang tao lang ang may pag-aari ng malawak na lupa ron, na dapat sana ay sa nakararaming makikinabang ito ibahagi, ngunit sa ating ginagalawang buhay ay sumibol ang isang uri ng nilalang, ang mga mapanglamang, ang mga ~mapanikil, ginamit nila ang kapangyarihan at ~mapandahas na pamamaraan para ito ay tuluyang ~makamkam. Gayon pa man kahit na nasa ~mapangamkam na ang lahat ng kayamanan, hindi pa rin nila matatagpuan ang hinahanap at tunay na kaligayahan sa buhay.”

“Paano po ~makakamtan ang tunay na kaligayahan?”

“Ang ~pagkalinga, pag-unawa at ~wagas na pagmamahal sa ating pamilya, kapuwa o sa magiging ~katuwang man sa buhay ay hindi kayang ~tumbasan, o kaya’y bilhin ng kahit lahat ng kayamanan sa daigdig. Subalit marami pa rin sa atin ang naniniwala at patuloy na pinaiiral nila ito sa kanilang pamumuhay, ang pagkakaroon ng maraming kayamanan ang nagiging ~pamantayan nila para maging isa kang matagumpay, at maligaya dito sa ginagalawan nating mundo. Kaya marami pa ring hindi mabusog-busog sa kayamanang ~taglay-taglay na nila. Para silang mga linta na walang kabusugan sa pagsipsip ng dugo.”

“Dugo! May tumutulong dugo po sa inyong pakpak.”

“Maliit lang yan, mas malaki ang sugat na dulot ng iilang tao sa dibdib ko. Na magpasa-hanggang ngayon ay walang nakakaalam kung kailan ito ~maghihilom. Patuloy itong ~naghihilab maya’t maya. Nasa aking isip at damdamin pa ang hapding singsariwa na iniwan ng lumipas.”

“Minsan po ay nasabi sa akin ng ama ko, sa aking paglaki ay hindi ko maiiwasan at kinakailangan kong ~sagupain ang iba’t-ibang klaseng daluyong ng buhay, aking raw pagkakatandaan at huwag ~kaligtaan na laging bigyan ng puwang ang kasalukuyan at ang pait ng kahapon, ang magiging katumbas raw nito ay ang tamis ng pag-asa. Upang sa kasalukuyan at sa darating na hinaharap ay maipagpatuloy ko pa rin ang aking buhay.”

“Tama ang iyong ama Pipito, itanim mo sa iyong dibdib at laging panghawakan ang pag-asa. Matuto kang harapin ang kabiguan at labanan ito sa buong makakaya ng iyong sarili. Pag-asa ay magbibigay buhay sa ating loob para magpatuloy, at magiging ~giya natin kung tayo ay maliligaw. Siya rin ang ilaw natin kung tayo ay maglalakad sa kadiliman.”

– Kamalayang Kalayaan

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s